بررسی نقش خانواده در پیشرفت تحصیلی دیرآموزان

عقب ماندگی ذهنی یا به اصطلاح دیگر نارسایی رشد قوای ذهنی موضوع تازه و جدیدی نیست بلکه در هر دوره و زمان افرادی در اجتماع وجود داشته اند که از نظر فعّالیت های ذهنی در حد طبیعی نبوده اند.

بخصوص از روزی که بشر زندگی اجتماعی را شروع کرده موضوع کسانی که به عللی قادر نبودند خود را با اجتماع هماهنگ سازند مطرح بوده است. اجتماع برای مصلحت، تعصب یا سالم سازی بعضی افراد را تحمل کرده، عده ای را محبوس می ساخت یا به مرگ محکوم می نمود.

مطلب  بررسی نقش خانواده در پیشرفت تحصیلی دیرآموزان  مشتمل بر  ۷۴صفحه است، برای دیدن فهرست مطالب مقاله و جزئیات آن به اطلاعات اضافی زیر مراجعه فرمایید.

فهرست مطالب

مقدمه. ۳

بیان مسأله. ۶

اهداف تحقیق. ۷

اهمیت و ضرورت تحقیق. ۸

فرضیه های تحقیق. ۹

تعاریف… ۱۰

روش تحقیق. ۱۲

جامعه آماری.. ۱۲

نمونه آماری.. ۱۲

روش جمع آوری اطلاعات.. ۱۳

روش آماری.. ۱۳

ادبیات تحقیق. ۱۴

انواع خانواده از نظر بعد تربیتی.. ۱۸

نیازهای عقلی.. ۱۹

نیازهای عاطفی.. ۱۹

روابط و نظام ارزشی خانواده ۲۰

تاریخچه کودکان استثنایی.. ۲۱

خصوصیات دانش آموزان دیرآموز. ۲۲

«ملاک های تشخیص دیرآموزان» ۲۳

طبقه بندی عقب ماندگان ذهنی: ۲۴

علل عقب ماندگی ذهنی.. ۲۷

مشکلاتی که کودک عقب مانده در خانه ایجاد می کند: ۳۱

اهمیت اقتصادی- اجتماعی خانواده ۳۲

«سواد والدین» ۳۳

«عملکرد روان شناختی خانواده های کودک معلول» ۳۴

«تغذیه و سلامتی» ۳۵

«سازگاری اجتماعی عقب ماندگان ذهنی» ۳۶

«سازگاری های خانواده کودک معلول» ۳۷

«آموزش کودکان دیرآموز: یکپارچه سازی یا جداسازی» ۳۸

(نتیجه) ۴۰

روش تحقیق. ۴۱

نوع تحقیق. ۴۱

«جامعه و نمونه آماری پژوهش» ۴۲

«روش نمونه گیری» ۴۲

ابزار اندازه گیری.. ۴۴

روش جمع آوری اطلاعات.. ۴۴

شاخص اعتبار روائی.. ۴۵

تجزیه و تحلیل داده ها ۴۷

قضاوت: تجزیه و تحلیل اطلاعات.. ۵۹

نتیجه گیری و پیشنهادات.. ۶۲

«پیشنهادات این پژوهش» ۶۵

«محدودیت های تحقیق» ۶۷

«فهرست منابع» ۶۸

ضمائم ۷۰

خرید با کلیه کارت های بانکی (دانلود فایل بلافاصله پس از خرید)

روش تحقیق

.

خلاصه ای کوتاه از مقاله  بررسی نقش خانواده در پیشرفت تحصیلی دیرآموزان    را در زیر می توانید ببینید.

مقدمه

عقب ماندگی ذهنی یا به اصطلاح دیگر نارسایی رشد قوای ذهنی موضوع تازه و جدیدی نیست بلکه در هر دوره و زمان افرادی در اجتماع وجود داشته اند که از نظر فعّالیت های ذهنی در حد طبیعی نبوده اند.

بخصوص از روزی که بشر زندگی اجتماعی را شروع کرده موضوع کسانی که به عللی قادر نبودند خود را با اجتماع هماهنگ سازند مطرح بوده است. اجتماع برای مصلحت، تعصب یا سالم سازی بعضی افراد را تحمل کرده، عده ای را محبوس می ساخت یا به مرگ محکوم می نمود.

بیان مساله

آیا خانواده در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دیرآموز نقشی دارد؟

نهاد خانواده در مجموعه نهادهای جامعه از نظر اندازه کوچکترین واحد ولی از نظر اعتبار و اثربخشی والاترین و عظیم ترین نهاد اجتماعی است و بدون تردید اساس تحول از خانواده آغاز می شود و بسیار ساده اندیشی است که تمام بار سنگین تعلیم و تربیت را به دوش مدرسه بیافکنیم و نقش خانواده و کارکردهای اساسی این نهاد مقدس را مورد توجه قرار ندهیم کودکان و نوجوانان کشور ما با مشکلات روحی و روانی روبرو هستند و قسمت اعظم این فشارها به خانواده و والدین و روابط آنها باهم و فرزندان برمی گردد. و این خانواده ها هستند که در این زمینه بهترین حلّال مشکلات فرزندانشان هستند و با بینش و درک صحیح است که می توانند در جهت موفقیت و آگاهی دقیق فرزندانشان را یاری نمایند و قدرت درک خود آنها و مشکلاتشان را داشته باشند.

اهداف تحقیق

از آنجایی که نقش خانواده در پیشرفت تحصیلی فرزندان نقش بسیار اساسی و مهم در زندگی فرد است و خانواده کانون پرورش نسل آینده است در این کانون نهال ارزشهای انسانی که بذر آنها در لحظه آفرینش در ضمیر آدمیان پاشیده شده است باید رشد و نمو کرده درخت انسانیت به بار نشیند از این رو هیچ یک از نهادهای اجتماعی نقشی را که خانواده در ساختار فکری، شخصیتی، روحی، اخلاقی انسان دارد نمی توانند ایفا کنند. با توجه به رشد روزافزون جمعیت و پیچیده شدن جامعه و اینکه سه چهارم اوقات بچه ها در نزد خانواده ها سپری می شود باید به بررسی نقش خانواده و کارکردهای اساسی این نهاد مقدس توجه خاص مبذول داشت. (شهرآرا، سال ۱۳۷۳، ص ۴۵)

تعاریف مربوط به خانواده

در رابطه با خانواده تعاریف زیادی شده است که در ذیل به چند نمونه از آنها اشاره می شود.

خانواده یک گروه خویشاوند است که در اجتماعی کردن فرزندان و برآوردن برخی از نیازهای بنیادی دیگر جامعه مسئولیت اصلی را به عهده دارد.

خانواده از گروهی از آدم ها ترکیب می شود که از راه خون، زناشویی و یا فرزندپذیری با یکدیگر ارتباط می یابند و طی یک دوره زمان نامشخص با هم زندگی می کنند. (ثلاثی، ۱۳۷۲، ص ۱۲۷)

یکی از تعاریفی که از جامعیت بیشتری در مورد خانواده ها برخوردار است تعریف خانواده از کارل راجرز می باشد. «خانواده نظامی نیمه بسته است که نقش ارتباطات داخلی را ایفا می کند و دارای اعضایی است که وضعیتها و مقامهای مختلفی را در خانواده و اجتماع احراز کرده و با توجه به محتوای نقش وضعیتها، افکار و ارتباطات خویشاوندی را که مورد تأکید جامعه است ایفای نقش می کند. (فرقانی رئیسی، ۱۳۷۳، ص ۱۴۱)

انواع خانواده از نظر بعد تربیتی

خانواده از یک دید ممکن است باز باشد یا بسته

خانواده ای را باز گویند که در ارتباط با آن با کسان و خویشاوندان و افراد اجتماع و یا وسایل ارتباط جمعی محدودیتی نباشد شکی نیست که چنین خانواده ای از یک سو مواجه با مزایایی از قبیل کسب فرهنگ، اطلاعات، راه و رسم ها، سنتهای اجتماعی است و از سوی دیگر مواجه با محدودیت هایی چون بدآموزی، یادگیری آداب و سنن مخدوش و احیاناً تهدیدات وسایل ارتباط جمعی و از این قبیل.

نیازهای عقلی

تحقیقاتی که درباره رشد فکری اطفال به عمل آمده نشان می دهد که طفل در هر مرحله از رشد محیط خود را به نحوی می بیند. و جهان برای او معنای خاص دارد. بنابراین آموزش هر موضوعی در هر سنی به طفل مستلزم این است که آن موضوع را به همان نحوی که طفل محیط خود را درک می کند در همان معنای خاصی که جهان برای او دارد دربیاوریم. بدین ترتیب کودک به تدریج به دنیای خارج و محیطی که در آن زندگی می کند خو گرفته و بر فهم و ادراک خود می افزاید.

روابط و نظام ارزشی خانواده

شاید بتوان گفت مهمترین عامل مؤثر در شکل گیری نگرش دانش آموزان نسبت به تحصیل خانواده است. اینکه والدین با تحصیل دانش آموزان و درس و تحصیل او چگونه برخورد می کنند و در الگوهای تربیت خود برای چه نوع رفتارهایی ارزش قائل می شوند. ارزشهای خانواده نه تنها در انگیزه و پیشرفت تحصیلی فرزندان تأثیر بسزایی دارد بلکه در رفتار و چگونگی سازگاری آنان با شرایط و موقعیت های آموزشی نیز نقش تعیین کننده ای را ایفا می کند.

تاریخچه کودکان استثنایی

عقب ماندگی ذهنی یا به اصطلاح دیگر نارسایی رشد قوای ذهنی موضوع تازه و جدیدی نیست بلکه در هر دوره و زمان افرادی در اجتماع وجود داشته اند که از نظر فعالیت های ذهنی در حد طبیعی نبوده اند بخصوص از روزی که بشر زندگی اجتماعی را شروع کرده موضوع کسانی که به عللی قادر نبوده اند خود را با اجتماع هماهنگ سازد مطرح بوده است.

تا اوایل قرن نوزدهم کتاب یا رساله علم قابل قبولی در زمینه عقب مانده ها و افراد مبتلا به اختلالات رفتاری نوشته نشده بود. در حقیقت اولین دوره توجه به مسائل بیماران روانی و عقب ماندگی های ذهنی انقلاب کبیر فرانسه و برابری حقوق بشر بود. و در همین برنامه های انقلابی بود که مراقبت، درمان و آموزش کلیه افرادی که به سن تحصیل رسیده بودند مطرح شد و انقلاب صنعتی دولتها را به تعلیم و تربیت کلیه افراد کشور موظف کرد و از همین جا مسأله کودکان استثنایی مورد توجه قرار گرفت. (میلانی فر، سال ۱۳۷۰، ص ۲۵-۱۴)

مشکلاتی که کودک عقب مانده در خانه ایجاد می کند:

خانواده هایی که از کودکان عقب مانده شان در خانه مراقبت می کنند در محاصره مسائل تنوع در همه ی اشکال و اندازه ها قرار دارند. این مسائل با میزان عقب ماندگی کودک، معلولیت جسمی و هیجانی همراه با آن، ارزش ها، علایق و شرایط خارجی دیگر اعضای خانواده فرق می کند. برخی از خانواده ها به واسطه خشم، انتقادات همسایگان، و کاهش وقت و منابعی که باید صرف دیگر کودکان شود، دچار تنگنا می شوند. یکی از مسائل حاد مادران عبارت از مسئولیت های اجتناب ناپذیر آنها در باب کودک عقب مانده است. در خانواده های بهنجار پاسخ طبیعی به فشاری که بر بودجه خانواده وارد می شود به معنی کار کردن مادر در خارج از خانه است، و شیوه زندگی معاصر اغلب مشتمل است بر کار کردن مادر حتی در فقدان نیازهای مادی یا عدم شدت آن.

«تغذیه و سلامتی»

قرآن کریم رابطه ای بین غذا و عمل قائل است و انجام عمل صالح را در سایه بهره گیری از طیبات مطرح می سازد. اصل ۴ اعلامیه حقوق کودک می گوید: کودک حق دارد از غذا و مسکن و در موقع لزوم از مراقبت پزشکی برخوردار گردد. و این خود نشان دهنده ی اهمیت آن است و بالاخره در اهمیت غذا می توان گفت همگان اتفاق نظر دارند و قائلند که سوء تغذیه از عوامل مرض، بدرفتاری و بسیاری از ناهنجاری های دیگر است. (قائمی، سال ۷۳، ص ۵۹)

نتیجه

با توجه به مطالب مشروحه در رابطه با خانواده و نقش آن در پیشرفت تحصیلی دانش آموزان به این نتیجه می رسیم که خانواده به عنوان سنگ زیربنای جامعه و اولین بستر رشد و شکوفایی استعدادهای کودک و محیطی که استخوان بندی نونهالان در آنجا بسته می شود از اهمیتی فوق العاده برخوردار است. خانواده اولین و مهمترین کانون پرورش صحیح، احیا و شکوفایی استعدادهاست هرگونه تحول و تغییر اجتماعی باید از آنجا آغاز شود و هر اقدام اصلاحی نخست باید خانواده را شامل گردد.

روش تحقیق

نوع تحقیق

تحقیق عبارت است از یک عمل منظم که در نتیجه آن پاسخ هایی برای سئوال های مورد نظر و مطرح شده در موضوع تحقیق به دست می آید. این چنین پاسخ ها ممکن است کلی و ذهنی، نظیر یافته های تحقیقات بنیادی یا برعکس قابل لمس و ویژه مانند یافته های تحقیقات کاربردی باشد که در هر حال محقق سعی دارد حقایقی را آشکار کند و بر اساس تغییر و تفسیر این حقایق به دانشی نو دست یابد.

شاخص اعتبار روائی

برای درستی و نادرستی و استاندار شدن پرسشنامه مراحلی طی شده است که ذکر آن به اعتبار و روائی مسئله تحقیق و اهمیت آن می افزاید. این مراحل به شرح ذیل می باشد:

الف: بر اساس دو فرضیه مسئله تحقیق برای یک مورد مقایسه معدل دانش آموزان و دیگری چهار سئوال در نظر گرفته شده است.

ب: با تبادل نظر و همکاری و همفکری با افراد صاحب نظر پرسشنامه تهیه شده به صورت پرسشنامه بسته.

نتیجه گیری و پیشنهادات

«یافته ها و پیشنهادات» با توجه به نتایج به دست آمده می توان چنین اظهار نمود که بین سطح درآمد و پیشرفت تحصیلی دانش آموزان دیرآموز رابطه بسیار زیادی وجود دارد. به عبارتی ساده تر هرچه سطح درآمد خانواده بیشتر باشد فرزندان آنها نیز از پیشرفت تحصیلی بهتری برخوردارند چرا که با ایجاد فضای آموزشی مناسب و تهیه امکانات و ملزومات آموزشی به نوعی سرمایه گذاری بلندمدت و مطمئن تر نموده است که این امکان در خانواده های طبقات پایین تر از نظر مالی کمتر اتفاق می افتد. البته فرزندانی باهوش و تیزهوش و دارای پیشرفت تحصیلی در خانواده های کم درآمدتر نیز دیده شده است و نمی توان منکر این قضیه شد.

«پیشنهادات این پژوهش»

۱- جهت رفع فاصله سطح درآمد خانواده ها برنامه ریزی مسئولین آموزشی، کلان کشور برای برخورداری هرچه بهتر و بیشتر مناطق و افراد محروم از امکانات آموزش و پرورش.

۲- توصیه می شود کلاسهای ضمیمه در سطح گسترده ای از کشور تشکیل شود. به نحوی که در تمام مدارس ابتدایی عادی کشور به صورت یک قاعده اجرا شود و تمام دانش آموزان دختر و پسر دیرآموز مدارس ابتدایی را تحت پوشش قرار دهد.

۳- سازمان آموزش و پرورش استثنایی کشور، طرح سنجش کودکان را در سنین پایین تری به اجرا در آورد تا دانش آموزان دیرآموز بتوانند از آموزش های پیش دبستانی نیز بهره مند گردند.

۴- از آنجا که دانش آموزان دیرآموز دچار مشکلاتی به جز افت تحصیلی هستند، مسئولان مدارس خدمات توان بخشی ویژه ای از قبیل مشاوره، گفتاردرمانی و… را برای دیرآموزان مدارس اختصاص می دهند.

۵- کودکان خودمان را باور کنیم و آنان را با دیگران مقایسه نکرده و به تفاوت های فردی افراد توجه بیشتری داشته باشیم.

۶- برای تحکیم موفقیت فرزندان چه در منزل و مدرسه از روش های تشویقی مناسب استفاده شود.

۷- جهت برطرف کردن رواج بیسوادی تأکید بر سوادآموزی رایگان و اجباری نمودن سواد و حداقل آموزش عمومی را اجبار نمایند.

۸- سرکشی و مراجعه مداوم به مدرسه و سرلوحه کارمان قرار دهیم.

«محدودیت های تحقیق»

۱- با توجه به پراکندگی مدارس دیرآموز، دسترسی به تمام این مدارس با دشواری صورت می گیرد.

۲- کمبود منابع مورد نیاز جهت تحقیق

۳- چون در مورد دیرآموزان در این منطقه تحقیقی صورت نگرفته است تحقیق در این مورد بسیار مشکل بود.

۴- کمبود منابع مالی جهت تحقیق در سطح گسترده

۵- عدم آگاهی محقق از نحوه آزمون هوشی کودکان

۶- محدود بودن تحقیق در مورد فقط دیرآموزان

۷- چون حوزه تحقیق از محل خدمتم بود از جهت جمع آوری اطلاعات دچار مشکل بودم.

۸- یکی از محدودیت های تحقیق محدود بودن زمان انجام تحقیق است.

«فهرست منابع»

۱- افروز، غلامعلی، شناخت کودکان استثنایی

۲- شهرآرا، مهناز، روانشناسی یادگیری کودک و نوجوان

۳- پارسا، محمد، روان شناسی رشد کودک و نوجوان

۴- فرقانی رئیسی، شهلا، شناخت مشکلات رفتاری در کودکان و نوجوانان

۵- کوئن بروس، درآمدی به جامعه شناسی، ترجمه محسن ثلاثی

۶- عظیمی، سیروس، روانشناسی کودک

۷- پارسا شریفی، حسن، رشد معلم شماره ۶

۸- دکتر عزت الله ناردی و مریم سیف نراقی: دانش آموزان استثنایی: تعریف، انواع، رنگ ها علل و تشخیص مشکلات آنان

۹- کودک عقب مانده ذهنی، نانسی ام، رابینسون، ترجمه فرهاد ماهر

۱۰- قائمی، علی، خانواده و نیازمندی های کودک

۱۱- خاقانیف شهناز، تغذیه، مادر و کودک

۱۲- سعادت نوری، منوچهر، اصول نوین تغذیه در سلامتی و بیماری

۱۳- آرمند، محمد، پیوند شماره ۱۶۸

۱۴- ابراهیمی، علی اکبر، نقش مشاوران کودکان استثنایی در آموزش والدین آنها پیوند ۱۹۸

۱۵- افروز، غلامعلی، مقدمه ای بر روان شناسی و آموزش و پرورش کودکان استثنایی

خرید با کلیه کارت های بانکی (دانلود فایل بلافاصله پس از خرید)

روش تحقیق

.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

شانزده − سیزده =