بررسی زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی

بررسی زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامیReviewed by پرشین مقاله on Jan 1Rating: ۵.۰بررسی زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامیبررسی زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی مشتمل به۱۴۴صفحه می باشد. برای خرید مقاله بررسی زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی اقدام نمایید. بررسی زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی
سفارش تحقیق
http://telegram.me/pmaghale

امروزه دسترسی کاربران کتابخانه های دانشگاهی به روزآمدترین منابع علمی در کوتاه ترین زمان ممکن، ضرورتی است که این کتابخانه ها را از ارایه پیشرفته ترین خدمات اطلاع رسانی ناگزیر می سازد. کتابخانه ها برای ایفای رسالت سنگینی که در جهت  ارایه خدمات اطلاع رسانی نوین بر دوش دارند، نیازمند به کارگیری فناوری اطلاعات در پیچیده ترین سطوح ممکن هستند. فناوری اطلاعات که کتابخانه به مفهوم امروز، بدون آن معنا نمی یابد، ضرورتاً متکی بر عناصر بنیادینی است که زیرساخت فناوری اطلاعات را تشکیل می دهند.

چکیده

این پژوهش به روش پیمایشی توصیفی و با هدف شناخت زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های مرکزی واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی انجام شده است . جامعه پژوهش شامل ۱۵کتابخانه مرکزی وابسته به منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی است . جهت آگاهی از وضعیت زیرساخت فناوری اطلاعات دوپرسشنامه برای مدیران و کتابداران کتابخانه های مرکزی واحدهای دانشگاهی تدوین گردید. تجزیه و تحلیل یافته ها با استفاده از نرم افزار اکسل انجام شد.

مطلب بررسی زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی مشتمل ۱۴۴ صفحه است، برای دیدن فهرست مطالب مقاله و جزئیات آن به اطلاعات اضافی زیر مراجعه فرمایید.

 

فهرست مطالب

چکیده ۷

فصل اول: ۸

معرفی پژوهش…. ۸

۱-۱- مقدمه. ۹

۱-۲- بیان مساله. ۱۰

۱-۳- اهمیت پ‍ژوهش…. ۱۱

۱-۴- اهداف پژوهش…. ۱۱

۱-۵- سوالات پژوهش…. ۱۲

۱-۶- تعاریف عملیاتی.. ۱۲

۱-۷-  متغیرهای اساسی پژوهش…. ۱۴

فصل دوم: ۱۵

مبانی نظری پژوهش…. ۱۵

۲-۱- مقدمه. ۱۶

۲ -۲-  تاریخچه کاربرد فناوری اطلاعات… ۱۷

۲-۲-۱- از ابتدا تا قرن ۱۸. ۱۸

۲-۲-۲- نخستین کتابشناسی ها ۱۹

۲-۲-۳- قرن هجدهم. ۱۹

۲-۲-۴- قرن نوزدهم. ۲۰

۲-۲-۵ . دکومانتاسیون بعد از ۱۹۵۸. ۲۰

۲-۲-۶ . عصر حاضر. ۲۲

۲-۳- اهمیت فناوری اطلاعات… ۲۲

۲-۴- فناوری اطلاعات  در کشورهای در حال توسعه. ۲۴

۲-۴-۱- زیرساخت فناوری  اطلاعات در کشورهای در حال توسعه. ۲۷

۲-۵- فناوری اطلاعات و کتابخانه ها ۳۰

۲-۵-۱- تاثیر فناوری اطلاعات بر کتابخانه ها و خدماتشان. ۳۲

۲-۵-۲- فناوری  اطلاعات در کتابخانه های دانشگاهی.. ۳۴

۲-۵-۲-۱- فناوری اطلاعات در کتابخانه های دانشگاهی جهان. ۳۴

۲-۵-۲-۲- فناوری  اطلاعات در کتابخانه های دانشگاهی ایران. ۳۶

۲-۵-۳- زیرساختهای فناوری اطلاعات در کتابخانه ها ۳۸

۲-۵-۳- ۱- زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های دانشگاهی  ایران. ۳۹

۲-۶- مروری برمطالعات انجام شده ۴۱

۲-۶-۱-  پژوهشهای انجام شده در ایران. ۴۱

۲-۶-۲-پژوهشهای انجام شده درخارج.. ۴۲

فصل سوم : ۴۵

روش پژوهش وگردآوری اطلاعات… ۴۵

۳-۱- جامعه آماری.. ۴۶

۳-۲ روش پژوهش…. ۴۶

۳-۳  روش و ابزار گردآوری اطلاعات… ۴۶

۳-۴- تجزیه و تحلیل داده ها ۴۷

فصل چهارم : ۴۸

یافته های تحقیق.. ۴۸

۴-۱- مقدمه. ۴۹

۴-۲  نیروی انسانی.. ۵۲

۴-۳- امکانات و تجهیزات… ۶۲

۴-۴- بودجه و امکانات… ۸۴

۴-۵- شرایط سازمانی.. ۸۹

۴-۶- دیدگاه مدیران. ۹۵

فصل پنجم: ۱۰۸

نتایج و بحث… ۱۰۸

۵-۱- مقدمه. ۱۰۹

۵-۲- خلاصه یافته ها ۱۰۹

۵-۳- نتیجه گیری.. ۱۱۸

۵-۴- پیشنهادات… ۱۲۰

۵-۵- پیشنهاد برای پژوهش های آتی.. ۱۲۲

منابع و ماخذ. ۱۲۴

خلاصه ای کوتاه از مقاله بررسی زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی را در زیر می توانید ببینید.

چکیده

این پژوهش به روش پیمایشی توصیفی و با هدف شناخت زیرساخت فناوری اطلاعات در کتابخانه های مرکزی واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی انجام شده است . جامعه پژوهش شامل ۱۵کتابخانه مرکزی وابسته به منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی است . جهت آگاهی از وضعیت زیرساخت فناوری اطلاعات دوپرسشنامه برای مدیران و کتابداران کتابخانه های مرکزی واحدهای دانشگاهی تدوین گردید. تجزیه و تحلیل یافته ها با استفاده از نرم افزار اکسل انجام شد.

مقدمه

امروزه دسترسی کاربران کتابخانه های دانشگاهی به روزآمدترین منابع علمی در کوتاه ترین زمان ممکن، ضرورتی است که این کتابخانه ها را از ارایه پیشرفته ترین خدمات اطلاع رسانی ناگزیر می سازد. کتابخانه ها برای ایفای رسالت سنگینی که در جهت  ارایه خدمات اطلاع رسانی نوین بر دوش دارند، نیازمند به کارگیری فناوری اطلاعات در پیچیده ترین سطوح ممکن هستند. فناوری اطلاعات که کتابخانه به مفهوم امروز، بدون آن معنا نمی یابد، ضرورتاً متکی بر عناصر بنیادینی است که زیرساخت فناوری اطلاعات را تشکیل می دهند.

 بیان مساله

امروزه دگرگونی همه جانبه منابع و خدمات کتابخانه ای، کتابخانه های دانشگاهی را در معرض آزمونی دشوار قرار داده است . در این شرایط دگرگون شده ، کتابخانه هایی در انجام رسالت آموزشی و پژوهشی خود موفق خواهند بود که با درک صحیح شرایط کنونی در جهت فراهم آوری زیرساخت های مناسب ، برای همگامی با شرایط امروز حرکت کنند .

تاریخچه کاربرد فناوری اطلاعات

تکنولوژی را که امروز فناوری ترجمه می کنند از دو واژه (techne) به معنی “فن ” و (logy) به معنی”دانش ” یا منطق تشکیل شده است . بنابراین به تکنولوژی ، دانش فنی هم می توان گفت .

اگر علم را آگاهی و شناخت انسان نسبت به کاینات و طبیعت و پدیدآورنده دانش تعریف کنیم ؛ “فناوری “(تکنولوژی یا دانش فنی ) بنا به تعریف یونیدو [۱](سازمان توسعه صنعتی ملل متحد) کاربرد علوم در صنایع با استفاده از روشها و مطالعات منظم و هدف دار است ” و یا کاربرد دانش علمی به منظور بهبودو ارتقای سطح زندگی است .

اهمیت فناوری اطلاعات

هماهنگی و استاندارد کردن روشها، مهمترین نقش را در دستیابی استفاده کنندگان و مراکز اطلاعاتی ، از طریق ارتباطات راه دوربه پایگاه داده ها داشته اند. اگرچه تکنولوژی کامپیوترابتدا منجر به تمرکز پایگاهها اطلاعاتی گردیده است . اما اکنون با توسعه تکنولوژیهای نوین ، گرایش بسوی عدم تمرکز می باشد

فناوری اطلاعات در کشورهای در حال توسعه

مدت مدیدی است که جوامع انسانی از کتاب ، کتابخانه و کتابدار به اطلاعات ،‌مراکز اطلاعاتی و متخصصان اطلاعاتی رسیده اند. باید به این نکته توجه شود که کلمه اطلاعات در هر سه این اصطلاحات مشترک است .

در دنیای امروز، اطلاعات در انواع و اشکال متعددی تولید و به عنوان منبعی ملی و حیاتی تلقی می گردد. منبعی که زوال ناپذیر است و وجه تمایز کشورهای پیشرفته و کشوهای فقیر در بسیاری از کشورهای دنیاست . کشورهایی که بیشترین اطلاعات را تولید می کنند پیشرو هستند.

زیرساخت فناوری اطلاعات در کشورهای در حال توسعه

در تمدن نوین ، کاملا آشکار است که اطلاعات و ارتباطات ، اهمیت راهبردی گسترده ای پیدا کرده است . فناوری اطلاعات بسیاری از جنبه های زندگی روزمره ما را تحت تاثیر قرار داده است و امروزه ، ناگزیر به استفاده از انواع فناوریهای اطلاعاتی هستیم .

فناوری اطلاعات و کتابخانه ها

در گذشته ، نقش سنتی کارکنان بخش مرجع کتابخانه ها و مراکز اطلاع رسانی ، دادن اطلاعات کتابشناسی به متقاضیان بود ، یعنی ارائه اطلاعاتی درباره اطلاعات مورد نیاز مراجعین ، ولی امروزه وظیفه آنان هدایت مراجعان به همان اطلاعات است .

تاثیر فناوری اطلاعات بر کتابخانه ها و خدماتشان

رشد سریع و گسترش فناوری اطلاعات  در جهان ، تحولی عظیم را در تولید ابزارهای ذخیره سازی اطلاعات ایجاد کرده است . مراکز ارایه دهنده خدمات اطلاعاتی با توجه به روند روبه فزونی تولید اطلاعات در سطح جامعه و مشکلاتی که در سازماندهی و ذخیره سازی و در نهایت اشاعه آن مواجه بودند، ناگزیر با استفاده در سطح وسیع از این دستاوردها شدند.

فناوری  اطلاعات در کتابخانه های دانشگاهی ایران

رایانه ای کردن خدمات کتابخانه ها در ایران ، از اواسط دهه ۱۳۵۰با ثبت موجودی کتابخانه مرکزی دانشگاه شهید چمران اهواز برروی کارتهای پانچی ۸۰ ستونه رایانه ای مورد توجه قرار گرفت ، اما در پایان دهه ۱۳۵۰ در اثر مشکلات اقتصادی ، اجتماعی ناشی از وقوع انقلاب اسلامی و هشت سال جنگ تحمیلی ، به کارگیری فناوریهای جدید اطلاعاتی در کتابخانه ها به تاخیر افتاد .

زیرساختهای فناوری اطلاعات در کتابخانه ها

امروزه تامین امکانات زیرساختی از اقدامات اولیه و ضروری برای ورود به عصر الکترونیک است . تا دهه ۱۹۷۰ تصور می شد که انتقال فناوریهای پیشرفته به کشورهای در حال توسعه به راحتی به رشد اقتصادی – اجتماعی در این کشورها می انجامد ولی دیری نپائید که با انتقال این فناوریها به بسیاری از کشورها بی پایگی این تئوریها روشن شد زیرا بدهیهای کلانی را نصیب آنها نمود و مشکلات اقتصادی و اجتماعی زیادی برای آنها بوجود آورد (داورپناه ، ۱۳۸۴ ، ص۱۱۹)

پژوهشهای انجام شده در ایران

جستجودرباره سابقه پژوهش با رجوع به مراکز اطلاع رسانی مختلف در ایران و نیز شبکه اینترنت صورت پذیرفت . در میان پایان نامه ها و مقالات تحقیقاتی حوزه کتابداری و اطلاع رسانی در داخل ایران موردی که تطابق یا همخوانی جامع و متناسبی با موضوع تحقیق حاضر داشته باشد مشاهده نشد ،  پایان نامه ها ،   مقاله ها و تحقیقاتی که در ارتباط با این موضوع به چشم می خورد عبارتند از:

پژوهشهای انجام شده درخارج

در خارج از کشور مطالعات متعددی در زمینه بهره گیری از فناوری اطلاعات در کتابخانه های دانشگاهی صورت گرفته است . اکثر مطالعات در این زمینه از دهه ۸۰ به بعد صورت گرفته است .

– ایگوی (۱۹۸۶) موانع بهره گیری از فناوری اطلاعات در کتابخانه های دانشگاهی کشور نیجریه را مورد مطالعه قرار داد. از نظر وی کمبود منابع مالی، فقدان نظام مخابراتی مناسب، کمبود متخصص، موانع زبانی و شرایط سیاسی از جمله موانع در بهره گیری از فناوری اطلاعات در کتابخانه های دانشگاهی نیجریه است.

خلاصه یافته ها

  • در مورد درجه واحدهای دانشگاهی منطقه پنج دانشگاه آزاد اسلامی ، ۱دانشگاه (۶/۶درصد) دارای درجه جامع ، ۴ دانشگاه (۶/۲۶درصد) دارای درجه بسیار بزرگ ، ۷ دانشگاه (۶/۴۶درصد)دارای درجه بزرگ و ۳دانشگاه (۲۰٪درصد) دارای درجه متوسط می باشند. (جدول۴-۲)
  • در زمینه مدرک تحصیلی مدیران کتابخانه های مورد مطالعه (۸۰٪درصد) مدیران کتابخانه ها دارای مدرک تحصیلی کارشناسی ، (۳/۱۳درصد) دارای مدرک کارشناسی ارشد و(۶/۶درصد) دارای مدرک دکتری هستند. همچنین در زمینه رشته تحصیلی (۳/۷۳درصد) مدیران دارای مدرک تحصیلی کتابداری و(۶/۲۶درصد) دارای تحصیلات غیرکتابداری هستند. (جدول ۴-۳)
  • اکثریت مدیران کتابخانه های مورد پژوهش متخصص در رشته کتابداری و فارغ التحصیل رشته کتابداری و اطلاع رسانی می باشند و نشان دهنده این است که اکثر مدیران کتابخانه از نظر مدیریتی آگاه به اصول کتابداری هستند.

نتیجه گیری

در بررسی وضعیت نیروی انسانی، یافته های پژوهش نشان داد که ۵/۶۲ درصد کتابداران و ۳/۷۳ درصد مدیران کتابخانه ها دارای تحصیلات کتابداری هستند. این یافته ها در مورد مدیران کتابخانه های مورد بررسی نشانگر استفاده نسبتاً مناسب از تخصص کتابداران در سطوح مدیریتی کتابخانه های واحدهای دانشگاه آزاد اسلامی است که البته با توجه به تخصصی بودن امور کتابخانه ها، ضرورت استفاده از مدیران متخصص کتابداری بیش از این احساس می شود. در رابطه با کتابداران، بر اساس یافته ها، ۵/۳۷درصد کارکنان فاقد تحصیلات کتابداری  می باشد.

پیشنهادات

با توجه به یافته های پژوهش ، مشاهدات و جمع بندی نظرات پاسخگویان ، موارد زیرجهت بهبود وضعیت استفاده از فناوریهای اطلاعاتی در کتابخانه های مذکور پیشنهاد می شود :

  1. گسترش فناوری اطلاعات و کاربرد گسترده آن در کتابخانه ها ، وظایف جدیدی را برای کتابداران ترسیم کرده است . به منظور آشنایی با پیشرفت های اطلاع رسانی ، فن آوری های اطلاعاتی جدید و استفاده بهینه از امکانات و تجهیزات رایانه ای ، آموزش بسیار ضروری به نظر می رسد .

منابع فارسی

  1. آذرنگ، عبدالحسین( ۱۳۷۰)، اطلاعات و ارتباطات. وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ، تهران.
  2. آذرنگ، عبدالحسین (۱۳۸۱)، کتابخانه های ما و مسئله تکنولوژی اطلاعاتی .
  3. حکیمی، ‌رضا( ۱۳۷۵)، تعیین میزان استفاده از تکنولوژی اطلاعات موجود در کتابخانه های مرکزی دانشگاهی شهر زاهدان در امر آموزش و پژوهش. پایان نامه کارشناسی ارشد، گروه کتابداری و اطلاع رسانی، دانشگاه تربیت مدرس ، تهران.ص۵۲
  4. داورپناه، محمدرضا(۱۳۷۸)، ” برنامه ریزی زیرساخت تکنولوژی اطلاعات در کشورهای در حال توسعه ” ، کتابداری و اطلاع رسانی،جلد ۲، شماره سوم .
  5. داورپناه، محمدرضا (۱۳۸۱).” موانع زیرساختی بهره گیری از فناوری اطلاعات در کتابخانه های دانشگاهی ایران “، فصلنامه کتابداری و اطلاع رسانی ،‌سال پنجم ، شماره ۲.
  6. داورپناه، محمدرضا(۱۳۸۴)، اطلاعات و جامع. دبیزش، تهران.ص۱۱۸- ۱۲۱
  7. دیانی، محمدحسین(۱۳۶۹)، ” تکنولوژی و اطلاعات” ، دانشمند، ویژه نامه اطلاعات.ص۷۲.
  8. شیخ شعاعی، فاطمه.،طاهره علوی (۱۳۸۶)، “بررسی عوامل موثر بر پذیرش فناوری اطلاعات توسط کتابداران کتابخانه های دانشکده های فنی دانشگاههای دولتی شهر تهران” ، کتابداری و اطلاع رسانی،‌ شماره ۳۹ ، شماره سوم ،‌جلد ۱۰.

منابع لاتین :

  1. ۲۱. American Heritage® Dictionary of the English Language. Available: http://education.yahoo.com/reference/dictionary/entry/infrastructure [ 2 March 2009].
  2. Davarpanah, M.,( 2001) ” Level of information technology application in Iranian university technology application in Iranian university libraries ” .library reiew.50(9): 444-450

۲۳.Enakrire,T.R.&onyenania,G.,( 2007) ” Factors affecting the development of information infrastructure in Africa. ” Library hi teach news.Number 2 . pp 15- 20.

۲۴.Farajpahlou,A., (1998)”status of library automation in Iranian accdemic libraries.” Int.inform&libr.Rev,26:pp.107-137.

۲۵.Haneefa,M.,( 2007) “Application of information and communication technologies in special libraries in Kerala (India).” Library Review. Volume 56

 

 

سفارش تحقیق
http://telegram.me/pmaghale

ارسال یک پاسخ